Strategia zrównoważonego rozwoju turystyki opartej na przyrodniczym i kulturowym dziedzictwie Magurskiego Parku Narodowego i jego otoczenia

Środkowa część Beskidu Niskiego, w której utworzono Magurski Park Narodowy, to tereny nie tylko cenne pod względem przyrodniczym, ale także wyróżniające się niezwykłą przeszłością historyczną i zachwycające wyjątkowym dziedzictwem kulturowym.

Tymczasem wśród polskich parków narodowych Magurski pozostaje jednym z najrzadziej odwiedzanych przez turystów. Przyrodnicze i kulturowe bogactwo regionu stanowi potencjał dla rozwoju turystyki, która może stać się czynnikiem poprawy trudnej sytuacji gospodarczej oraz sprzyjać aktywizacji tutejszej społeczności. Jednakże pozbawiony kontroli i niewłaściwy rozwój turystyki przynieść może skutki odwrotne do oczekiwanych, powodując postępującą degradację walorów, a jednocześnie nie dając spodziewanych korzyści społeczno-ekonomicznych.

Wdrażanie „Strategii zrównoważonego rozwoju turystyki opartej na przyrodniczym i kulturowym dziedzictwie Magurskiego Parku Narodowego i jego otoczenia” ma służyć powiązaniu ochrony różnorodności biologicznej i krajobrazowej oraz dziedzictwa kulturowego ze zrównoważonym rozwojem społeczno-gospodarczym regionu, a przez to również budowaniu poparcia miejscowych społeczności dla funkcjonowania Parku.

Przygotowanie Strategii jest działaniem podjętym w ramach realizacji akcji pilotażowej międzynarodowego projektu „Centralparks – Wzmocnienie zdolności zarządzania karpackimi obszarami chronionymi na rzecz integracji i harmonizacji ochrony różnorodności biologicznej i lokalnego rozwoju społeczno-gospodarczego‖. Projekt ten uzyskał wsparcie Programu Interreg Europa Środkowa i był współfinansowany przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego. Duży nacisk w działaniach projektu został położony na inicjatywy sprzyjające wdrażaniu „Ramowej Konwencji o ochronie i zrównoważonym rozwoju Karpat, sporządzonej w Kijowie dnia 22 maja 2003 r.” (Dz. U. 2007 nr 96 poz. 634)1 – czyli tzw. Konwencji Karpackiej – na szczeblu lokalnym i regionalnym, zgodnie z priorytetem obecnej trzyletniej (2020–2023) polskiej Prezydencji w Konwencji Karpackiej. Jedną z nich było opracowanie przez międzynarodowy zespół ekspertów modelowej „Strategii lokalnego zrównoważonego rozwoju turystyki opartej na przyrodniczym i kulturowym dziedzictwie Karpat”, stanowiącej wzorzec dla niniejszego dokumentu.

Biorąc pod uwagę, że podstawową jednostką samorządu terytorialnego kreującą i wdrażającą politykę w zakresie rozwoju lokalnego (w tym rozwoju turystyki) jest gmina, zasięg przestrzenny Strategii dostosowano do granic administracyjnych. Dokument obejmuje zatem wszystkie gminy, w których obszarze utworzono Magurski Park Narodowy wraz z jego otuliną: Dębowiec, Duklę, Krempną, Lipinki, Nowy Żmigród, Osiek Jasielski i Sękową.

Strategia opracowana została w 2021 r. metodą partnersko-ekspercką, tj. przy współpracy przedstawicieli lokalnej społeczności z ekspertami z zakresu turystyki, rozwoju lokalnego oraz ochrony przyrody i dziedzictwa kulturowego. Ważną część opracowania dokumentu stanowiły spotkania konsultacyjne o charakterze warsztatowym, które przeprowadzone zostały w dniach 21–23 czerwca 2021 r. (w Ośrodku Edukacyjno-Muzealnym im. Jana Szafrańskiego w Krempnej) oraz 5–8 października 2021 r. (w Nowym Żmigrodzie i Krzywej). W warsztatach uczestniczyli przedstawiciele Dyrekcji i Rady Naukowej Magurskiego Parku Narodowego, Zespołu Parków Krajobrazowych w Krośnie, miejscowych samorządów, lokalnych grup działania, instytucji kultury, organizacji pozarządowych, podmiotów turystycznych oraz inne osoby aktywnie angażujące się w rozwój lokalny.

Drukuj stronę